Yeni monte edilen bir asansör, montaj biter bitmez kullanıma açılmaz. Sıra şöyledir: yaptırıcı adına (uygulamada çoğunlukla montaj firması dosyayı hazırlar) teknik dosya ve belgelerle A tipi muayene kuruluşuna başvurulur, tescil öncesi ilk periyodik kontrol yapılır, kusur yoksa yeşil etiket yapıştırılır, ilgili idare (belediye) asansörü tescil eder ve bina yönetimiyle bakım sözleşmesi imzalanır. Ardından asansör, yılda en az bir kez yapılan periyodik kontrollere girer.
Montajdan tescile adım adım
- Montaj ve testler: Firma montajı bitirir, düşük hızda çalıştırma, kapı ayarları ve güvenlik donanımı kontrollerini kendi tarafında tamamlar.
- Başvuru: Teknik dosya ve belgelerle A tipi muayene kuruluşuna başvurulur, muayene için randevu alınır.
- Tescil öncesi ilk periyodik kontrol: Muayene kuruluşu asansörü yerinde inceler ve gerekli deneyleri yapar.
- Etiket: Kusur yoksa yeşil etiket yapıştırılır.
- Tescil: İlgili idare, yani belediyenin ilgili birimi, tescil ve ruhsat işlemini yürütür.
- Bakım sözleşmesi: Bina sorumlusu ile firma arasında bakım sözleşmesi yapılır.
- Yıllık kontroller: Sonraki yıllarda periyodik kontrol, yılda en az bir kez tekrarlanır.
Sıranın nedeni basit: tescil öncesi kontrol, asansörü insanlar kullanmaya başlamadan önce bağımsız bir kuruluşun incelemesini sağlar. Montaj hatası ya da eksik bir donanım böylece ilk yolcular zarar görmeden yakalanır. Bakım sözleşmesi ise bu ilk durumun zaman içinde korunmasını sağlar.
Başvuru, teknik dosya ve ilk periyodik kontrol
Başvuru asansör yaptırıcısı adına yapılır; uygulamada montaj firması teknik dosyayı ve belgeleri hazırlayıp muayene kuruluşuna iletir. Yönetmeliğe göre tescil öncesi ilk periyodik kontrol, yaptırıcının başvurusuyla en geç 15 gün içinde yapılır. Dosyanın ayrıntılı içeriği güncel mevzuata ve muayene kuruluşunun isteğine göre belirlenir; genel olarak asansörün kimlik ve teknik bilgilerini, bileşenlerin ve güvenlik donanımlarının belgelerini, montaj ve test kayıtlarını kapsar.
Muayeneci kuyuyu, makine ve kumanda donanımını, kapıları ve güvenlik donanımlarını inceler, gerekli deneyleri yapar. Bu yüzden test ve kontrollerin muayene başvurusundan önce tamamlanması gerekir. Montajını yaptığımız asansörleri EN 81-20/50 kurallarına uygun olarak, deneyimli mühendis ve teknik personelle projelendirip kuruyoruz; süreç asansör montajı sayfamızda anlatılıyor.
Muayene gününe hazırlık
Muayenenin tek seferde sonuçlanması çoğu zaman hazırlığa bağlıdır. Bina tarafında şunlara bakmak işi kolaylaştırır:
- Asansörün elektrik bağlantısı tamamlanmış ve çalışır durumda olmalı.
- Makine dairesine (varsa) ve kuyu erişimine engel olmayacak biçimde yol açık tutulmalı.
- Kat kapıları çevresindeki inşaat artıkları, iskele ve malzemeler kaldırılmalı.
- Firma yetkilisi muayene sırasında hazır bulunmalı, teknik dosya yanında olmalı.
- Kabin ve kat aydınlatmaları çalışmalı, kullanım talimatı ve kimlik bilgileri yerinde olmalı.
Etiket renkleri: eksik çıkarsa ne olur?
| Etiket | Anlamı | Sonuç |
|---|---|---|
| Yeşil | Kusursuz | Yeni asansörde tescil adımına geçilir; tescil ve bakım sözleşmesi tamamlanmadan kullanıma açılmaz. |
| Mavi | Hafif kusurlu | Uygunsuzluklar bir sonraki periyodik kontrole kadar giderilir. |
| Sarı | Kusurlu | Uygunsuzluklar en fazla 120 gün içinde giderilir. |
| Kırmızı | Güvensiz | Asansör kullanıma kapatılır, en fazla 60 gün içinde güvenli hâle getirilir. |
Süre sonunda takip kontrolü yapılır. Uygunsuzluklar giderilmemişse ilgili idare asansörün ana besleme elektriğini keserek mühürler. Güvensiz bir asansörün süresi dolmadan kullandırılmasından doğacak can ve mal kaybından bina sorumlusu sorumludur. Renklerin ayrıntısı için etiket renkleri yazımıza bakabilirsiniz.
Yeni asansörde hedef, ilk kontrolde yeşil etiket almaktır. Kusur çıkarsa firma eksikleri giderir ve yeniden kontrol için başvurulur; eksikler tamamlanmadan asansörü kullanıma açmak doğru olmaz. Yeşil dışındaki bir etiket alındığında, rapordaki her uygunsuzluğun nasıl giderildiğine dair kayıt isteyin ve bu kayıtları bakım dosyasında saklayın.
Yönetici seçilmemiş yeni binada asansör ne zaman devreye alınır?
Yeni binalarda kat malikleri çoğu zaman henüz yönetici seçmemiştir. Bina sorumlusu binanın yöneticisidir; yönetici yoksa kat malikleridir. Bakım sözleşmesini yapacak, bakım ücretini ödeyecek ve tehlikeli durumu servise bildirecek net bir muhatap yoksa asansörün kullanıma açılması sorun yaratır. Bu nedenle kat maliklerini toplantıya çağırıp yöneticiyi seçmek ve bina sorumlusunu netleştirmek, asansörü kullanıma açmadan önce atılması gereken adım olarak düşünülmelidir.
Önerimiz: Yeşil etiket ve tescil tamamlansa bile, bakım sözleşmesi imzalanmadan ve yönetici ya da sorumlu kişi belli olmadan asansörü kullanıma açmayın. Bu bir güvenlik ve sorumluluk tavsiyesidir; yönetici seçimi için kat mülkiyeti mevzuatına bakın veya bir avukattan görüş alın.
Bakım sözleşmesi ve sonraki yıllık kontroller
Bakım, asansörü üreten firma veya yetkili servisi ile bina sorumlusu arasındaki bakım sözleşmesi çerçevesinde en az ayda bir yapılır ve bakım kayıtları tutulur. Yeni asansör için yönetmelik asgari bir garanti süresi öngörür; süreyi ve kapsamı sözleşmede yazılı isteyin. Binada sürekli kullanılan asansörlerde periyodik kontrol ise yılda en az bir kez A tipi muayene kuruluşunca yapılır; kontrolü bina sorumlusu yaptırır ve ücreti ondan alınır.
Yeni asansörde ilk bakım dönemi ile garanti birlikte planlanır. Garanti kapsamında hangi arızaların bulunduğu, parçaların kim tarafından karşılanacağı ve acil çağrılarda nasıl iletişim kurulacağı sözleşmede yazılı olmalıdır.
Sözleşmede nelere bakılacağını bakım sözleşmesi yazımızda, kontrol sürecinin genel çerçevesini ise işletme, bakım ve periyodik kontrol yazımızda bulabilirsiniz.
Mevzuat zaman zaman değişir. Güncel metinler için Resmî Gazete ve mevzuat.gov.tr adreslerine bakmanızı, idarenin istediği belgeleri de belediyenin ilgili biriminden öğrenmenizi öneririz.
Kat malikleri için kontrol listesi
- Asansörün kimlik numarasını ve kimlik etiketini kaydedin; etiketin yerinde kalmasını sağlayın.
- İlk periyodik kontrol raporunu ve yeşil etiketi görün, rapor kopyasını arşivleyin.
- İlgili idarenin tescil işlemini tamamladığını doğrulayın.
- Yöneticinin seçildiğinden ve bina sorumlusunun belli olduğundan emin olun.
- Bakım sözleşmesini imzalamadan önce kapsamını okuyun: bakım sıklığı, acil çağrı düzeni, parça ve kayıt tutma.
- Garanti süresini ve kapsamını yazılı alın.
- Bakım kayıtlarının nerede tutulduğunu öğrenin.
- Bir sonraki yıllık periyodik kontrolün zamanını takvime işleyin.
Yeni binanızdaki asansörün süreciyle ilgili bilgi almak isterseniz iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Kısaca yanıtlar
İlk periyodik kontrol başvurudan sonra ne zaman yapılır?
Yeşil etiket ne anlama gelir?
Kontrolde kusur çıkarsa ne olur?
Yönetici seçilmemişse asansör kullanıma açılabilir mi?
Tescilden sonra periyodik kontroller ne sıklıkla yapılır?
- #yeşil etiket
- #asansör tescili
- #A tipi muayene
- #ilk periyodik kontrol